De eerste ruimtetoeristen

De eerste ruimtetoeristen - Le Voyage dans la Lune AKA A Trip to the Moon uit 1902 van Georges Méliès
De eerste ruimtetoeristen – Le Voyage dans la Lune AKA A Trip to the Moon uit 1902 van Georges Méliès

Vorige week vloog Charles Branson van Virgin Galactic tot net boven de dampkring. Gisteren was het de beurt aan Jeff Bezos van Blue Origin om hetzelfde te doen, maar dan net ietsje hoger en iets langer in gewichtloze toestand. Na 11 minuten – of 5 keer achter elkaar in de Python – landde de capsule van Bezos weer op aarde. Zowel Branson als Bezos bejubelden hun prestaties en wezen op het feit dat dit het begin is van een nieuw tijdperk waarin ook gewone mensen toegang kunnen krijgen tot de ruimte. Dat valt niet te ontkennen (als je beschikt over grote zakken met geld) en het moet een geweldige ervaring zijn om tot zo grote hoogte te komen, op de grens tussen aarde en heelal. Het is waarlijk een grote sprong voorwaarts in het avontuur dat de mensheid steeds verder de ruimte in zal brengen. Het kan niet anders, het moet en het zal geweldig zijn. Maar toch…

Astronauten hebben vaak verteld hoe de aanblik van die kwetsbare aarde vanuit de ruimte hun leven veranderd heeft. Je mag het volgens mij best een spirituele ervaring noemen omdat het jou en de mens in perspectief plaatst ten opzichte van het grotere geheel. Het gaat dan even niet om jou, jouw kleine ego, maar om alles en iedereen daar op die prachtige maar ook kwetsbare aarde. Tijdens interviews aarzelen Branson en Bezos dan ook niet om dit ook even te benoemen, al denk ik dat ze dit vooral zeggen om ervoor te zorgen dat zoveel mogelijk mensen een ticket gaan kopen. De familie van Branson had het in die paar minuten te druk met rondjes draaien om een blik naar buiten te kunnen werpen op de aarde, en ook de trip van Bezos was waarschijnlijk te kort om als mens ‘getransformeerd’ te kunnen worden. Daar is de tijd in de ruimte volgens mij eenvoudigweg te kort voor, en die blik uit het raam zal voor velen de aanblik hebben van het ons zo vertrouwde beeldscherm. Om de impact van die aanblik echt te kunnen laten bezinken heb je volgens mij rust en stilte nodig. Op zijn minst één langzame baan om de aarde, al duurt ook die maar anderhalf uur (omwenteling ISS rond de aarde). Plus dat Bezos in zijn achterhoofd waarschijnlijk al bezig is om te kijken hoe hij de ruimte verder kan gaan exploiteren.

Je mag je terecht afvragen of die miljardairs hun geld niet beter kunnen besteden aan het redden van de aarde. Als je zo hard vooruit wilt mag je ook wel eens achterom kijken om te zien wat je achterlaat en wat het gekost heeft. Ze doen nu voorkomen alsof ze de redders van de mensheid zijn. Zeker een Jeff Bezos die van Amazon alleen maar een succes heeft weten te maken door hele harde bedrijfsvoering waar menig werknemer en bedrijf de dupe van is geworden, laat staan de impact die zijn bedrijf al heeft gehad op het milieu en dus het klimaat. Maar ik moet toegeven, als ik de kans zou krijgen mee te gaan zou ik het meteen doen. Het volledig loskomen van de aarde en met een wijde blik op de ruimte moet vreselijk eng zijn, het moet ook aanvoelen als een enorme bevrijding. De ruimte mag dan een voor de mens heel vijandige plek zijn, hij lokt en lokt en lokt.

De pest met dit soort initiatieven is dat je vele bedenkingen kunt hebben bij wat ze doen en de manier waarop, als het er eenmaal is wil je het ook. Zo werkt de economie nu eenmaal en ons ego. Tenzij we bereid zijn niet alles in één keer te willen, maar ook bereid zijn te vertragen als dat nodig is. Ik ben geen cartoonist, maar ik zie een tekening voor me van tientallen raketten die toeristen naar de ruimte brengen, en onder die raketten, in het vuur van de straalmotor, de verkoolde resten van planten en dieren. Het lijkt een beetje op de tactiek van de verschroeide aarde, alleen is er geen opzet in het spel, behalve die van ons meedogenloze ego.

Eerste vlucht Virgin Galactic
De VSS Unity kort na de lancering
Eerste vlucht Virgin Galactic, kijkje in het vliegtuig
Een kijkje in de VSS Unity
Richard Branson tijdens de vliucht van Virgin Galactic
Charles Branson